امشب شبی است که نزد پیشینیان به درازا شهره بود و در دیدگاه نجومی آن بلند ترین شب سال است. شبی که خورشید در نقطه انقلاب تابستانی به یر می برد. این شب، در فرهنگ اصیل ایرانی، جایگاه ویژه ای را به خود اختصاص داده است. در این شب تا برآمدن خورشید، دوستان و آشنایان گرد هم جمع می آدمند و مطابق رسوم باستانی این شب، انار و سنجد و هندوانه می خوردند. میوه هایی که هر یک با سرخ رنگی خود، جنبه ای نمادی داشتند.

یلدا واژه ای سریانی و به معنای تولد و زایش است.  در ایران باستان نخستین روز دی ماه را نیز جشن زایش خورشید می گرفتند. بناهایی نیز مطابق با این جشن در سراسر ایران طراحی و ساخته شده بودند که سالم ترین آنها تا به امروز، بنای چارتاقی نیاسر است بنایی که تا چندی پیش تصور می شد که آتشگاهی باستانی باشد اما با تحقیقات و پیگیری های استاد گرانقدر، دکتر رضا مرادی غیاث آبادی، بنابر مستدرکات علمی، کاربری خاص این بنا آشکار شد. در باشگاه هفتم انجمن نجوم شفق،قصد داریم تا گقتگویی را با این چهره اخترباستانشناسی ایران داشته باشیم.

در آستانه فرارسیدن این شب باستانی، خبر تاسف باری نیز در جامعه فضایی جهان منتشر شد، و آن درگذشت مادر یکی از سرنشینان فعلی ایستگاه فضایی بین المللی با نام Daniel Tani، در یک حادثه رانندگی است. این در حالی است که Tani، قرار است تا بوسیله شاتل فضایی آتلانتیس به زمین بازگردد و پرواز این شاتل نیز روزبروز به تعویق می افتد و آخرین تاریخ اعلام شده توسط ناسا، روز دهم ژانویه مطابق با بیست و یکم دی ماه است. Tani، در جریان راهپیمایی فضایی ماه گذشته، پیامی را برای مادر خود از فضا به زمین مخابره نمود که در آن اینچنین گفت : "من می دانم که مادرم مرا از طریق اینترنت می بیند پس سلام بر مادرم، خیلی جالب است وقتی که نزدیکانم من را در حال کار می بینند."

گروه نجوم شفق، این واقعه را به Tani و جامعه فضایی جهان تسلیت می گوید.

هفتمین باشگاه نجوم شفق شهرستان اردکان به همت گروه نجوم شفق پژوهش سرای دانش آموزی جوان شهرستان اردکان در تاریخ ششم دیماه برگزار خواهد شد.

برنامه های این باشگاه به شرح زیر می باشد :

باشگاه های نجوم شهرستان اردکان ، پنجشنبه اول هرماه از ساعت ۱۸ الی ۲۱ در محل کانون فرهنگی تربیتی شهید مدرس واقع در خیابان شهید رجایی - چهارراه سعدی برگزار می گردد.

* شرکت برای عموم رایگان و آزاد است.

از دیرباز لکه های خورشیدی مورد توجه رصدگران و اخترشناسان بوده است تا بدانجا که گالیله، اخترشناس بنام ایتالیایی آسیب های جبران ناپذیری را برای رصد این لکه ها به چشم خود زد و در سالهای پایانی عمر خود، نابینا شد. این پدیده های زیبا و شگفت انگیز که حاصل آشفتگی های مغناطیسی در ناحیه استوای خورشید است، در واقع نواحی با دمای نصف دمای سطح خورشیدند که می بایست قرمز دیده شوند اما به دلیل تضاد نوری شدید با سطح خورشید، تیره به نظر می آیند.

لکه خورشیدی را در میان عکس مشاهده می نمائید

عکس در ابعاد بزرگتر

سرانجام گروه نجوم شفق موفق شد تا در طی برنامه ای چند هفته ای و در جریان پروژه HiRISE Quest Challenge برای نخستین بار در خاورمیانه، تصاویری را از سطح سیاره مریخ بوسیله دوربین فوق پیشرفته HiRISE که بر ماهواره MRO نصب گردیده است، تهیه کند. از ۴ تصویر تهیه شده که در طی ۶ مدار این ماهواره تهیه شده است، ۳ تصویر در کانال IR-Red-Green-Blue با کمک دوربین پیشرفته CRISM تهیه شده است. این تصاویر در نواحی Granicus and Tinjar Valles، Elysium Mons، Mare Sirenum در مریخ تهیه شده است.

کیفیت تصاویر دوربین HiRISE، بیست و پنج سانتیمتر در هر پیکسل است که با این حساب می توان این دوربین فوق پیشرفته را بعنوان یک دوربین عکاسی معمولی 3200 مگاپیکسلی شناخت !

ماهواره 720 میلیون دلاری MRO، در آگوست 2005 سوار بر موشک پرقدرت اطلس V، از پایگاه فضایی کیپ کاناورال آمریکا پرتاب شد و در مارس 2006 مریخ را برای نخستین بار ملاقات کرد.

نواحی پیشنهاد شده توسط گروه شفق، دهانه برخوردی در نزدیکی قله یک آتشفشان خاموش مریخی، یک کانال باستانی مریخی که در جریان فعالیت های زمین شناختی مریخ، دچار فرسایش بسیار شدیدی شده است، رود باستانی مریخ که به یک دهانه برخورد شهابسنگی ختم می شود و  یک دهانه برخوردی باستانی در نزدیکی دره والس مارینریس (عمیق ترین دره منظومه شمسی با عمق تقریبی ۸ کیلومتر)، می باشد.  این در حالی است که MRO، برای نخستین بار به چنین نواحی در مریخ می نگرد.

تصاویر تهیه شده، تا پیش از 19 دسامبر سال جاری منتشر نخواهند شد. تحلیل مختصری از این تصاویر به همراه نمایش کلی آنها در جریان باشگاه هفتم شفق، در تاریخ ششم دیماه، انجام خواهد گرفت.

ششمین باشگاه نجوم شهرستان اردکان، پنجشنبه، اول آذرماه برگزار شد که گزارشی از برگزاری این باشگاه به زودی بر روی وبلاگ قرار داده خواهد شد. به علت کمبود زمان برای پاسخ گویی به تمامی سؤالات شرکت کنندگان، به تعدادی از آنها در جریان باشگاه، پاسخ داده نشد که هم اکنون می توانید سؤالات پاسخ داده نشده را به همراه جواب آنها از اینجا دریافت نمایید.

با تشکر از تمامی علاقه مندان به دانش اخترشناسی که در باشگاه ششم حضور یافتند و با ارائه نظرات، انتقادات و پیشنهادات خود، ما را در هر چه بهتر برگزار نمودن این برنامه ها یاری نمودند.